سایت ویژه

آشنایی با شخصیت های معروف هندی

انسان ها روزی پا به جهان هستی می گذارند و روزی دیگر از این جهان در می گذرند. بسیاری از این افراد به دست فراموشی سپرده شده اند. در این میان کسانی به جاودانگی می رسند که منش نیک آنان در یادها ماندگار بماند و جهان آفرینش از زندگانی آنان به پیشرفت و برتری دست یابد.

در این پست جستاری کوتاه از زندگی نامه ی گرانمایه ی بزرگان و نام آوران هازمان زرتشتی بازگو می شود. بی گمان بسیارند چهره های سرشناس که به ماندگاری نام سرزمین شان اندیشیده اند. امیدواریم با به روزرسانی این پست بتوانیم نگاهی کوتاه به زندگانی پربارشان بیاندازیم. در پست های جداگانه به زندگی و کنش های اجتماعی هر یک از بزرگان پرداخته می شود. تاریخ ایران و جهان به سرنوشت چهره ها گره خورده و هر یک گامی در سازندگی برداشته اند. بخش بزرگی از تاریخ در دل زندگی نامه ی افراد بزرگ و سرشناس پنهان است.

• دستور جاماسب ولایتی: در آغاز قرن هجدهم میلادی از سوی زرتشتیان ایران « دستور جاماسب ولایتی»، از کرمان به هند رهسپار شد. دستور جاماسب در هند دریافت که در پی جنگ و گریزهای بیشماری که پارسیان هند با آن روبرو بودند، از بسیاری از نکات دینی بی خبر مانده اند، از همین روی پس از گزینش سه موبد زاده با هوش از میان موبد زادگان و آموزش و تربیت دینی آن ها، با خیال آسوده به ایران بازگشت. این خدمت ارزنده ای بود به کلیه زرتشتیان، زیرا از آن پس چنان زرتشتیان ایران زیر فشار قرار گرفتند که به سرعت شمار آنان رو به کاهش گذاشت و این بار این زرتشتیان هند بودند که به یاری زرتشتیان ایران شتافتند. اگر پارسیان هند نبودند، بی گمان زرتشتیان در ایران نابود شده بودند.

مانکجی لیمجی هاتریا: مانکجی پور لیمجی پور هوشنگ هاتریا در سال ۱۱۹۲ خورشیدی (۱۸۱۳ میلادی) در موراسومالی یکی از بخش های بندر “سورات” زاده شد. نیاکانش از زرتشتیانی بودند که در روزگار صفویه از ایران به هندوستان کوچ کرده بودند. از سران و دانشمندان زرتشتی و نخستین سفیر پارسیانِ بمبئی در ایران در روزگار ناصرالدین شاه قاجار بود که بسیاری تجدیدِ حیاتِ دوباره ی مزدیسنا در قرن اخیر ایران را نتیجه ی تلاش های وی می دانند. او در سروسامان دادن امور زرتشتیان در دو منطقه ی زرتشتی نشینِ ایران یعنی کرمان و یزد کوشش های بسیاری نمود و همراه با برجای گذاشتنِ آثار و بناهای بسیار از خود، سرانجام موفق به لغو مالیاتِ جزیه برای زرتشتیان شد .

• ارباب اردشیر یگانگی: ارباب اردشیر یگانگی، بنیادگذار نخستین کارخانه نوین چرم سازی، در همدان است. او در سال ۱۳۱۴ نخستین کارخانه برق هیدرولیک را که با نیروی آب کار می کرد، بر روی تپه ی عباس آباد همدان راه اندازی کرد.

• فرنگیس شاهرخ (یگانگی): فرنگیس یگانگی بنیادگذار سازمان صنایع دستی ایران دختر ارباب کیخسرو شاهرخ و همسر اردشیر یگانگی از خانواده های برجسته زرتشتی ایران، از پیش کسوتان پیشبرد حقوق زنان در ایران و نیز پیشبرد صنایع دستی ایران، سال ها دبیر شورای عالی زنان ایران و نیز معاون دبیرکل سازمان زنان ایران بود. بانوی نیک اندیش، کتابخانه ای را با هزینه ی خودش برای بهره برداری همگان بنام همسرش، اردشیر یگانگی بنیاد کرد.

• ارباب هرمز آرش: واقف و سازنده محله تهرانپارس، هرمز آرش یا ارباب هرمز یکی از واقفان مشهور زرتشتی و سازنده ی محله ی تهرانپارس در شهر تهران است. ساختن و وقف چندین مدرسه، مسجد، بیمارستان و اهدای چندین هکتار زمین به سازمان هلال احمر از جمله کارهای اوست.

 ارباب جمشید امانت: ساختمان کنونی آتشکده یزد در آبان ماه ۱۳۱۳ با سرمایه ی یک زرتشتی پارسی به نام «همابائی» بر قطعه زمینی که از سوی چندتن از زرتشتیان ایران ازجمله برادران امانت به یاد درگذشت پدرشان «اردشیر مهربان رستم» امانت وقف شد، ساخته شد. نقشه ی این بنا را مهندسان پارسی کشیده اند و ارباب جمشید امانت سرپرستی و نظارت ساخت این بنا را بر دوش داشت. وی کشاورزی نمونه بود در سطح گسترده و سازمان یافته کمربند سبز شرق یزد را به وجود آورد. ورزشکار بود و کیهان ورزشی می نوشت. همکاری در ساخت وساز زایشگاه بهمن که 7500 مترمربع زمین آن نیز با برادرانش اهدا کرد. جمشید امانت 900 هزار مترمربع زمین مزرعه اردشیر امانت (زمین مزرعه پدری) را به شهرداری یزد واگذار کرد که سپس ترها خلدبرین شد. وی در ساخت وساز آب اَنبار گیو، دبیرستان کیخسروی سرآوری و سرپرستی می کرد و آب اَنباری نیز در شهر یزد ساخته است.

 موبد هرمزدیار خورشیدیان: هرمزدیار اردشیر خورشیدیان به سال ١٢٩٥خورشیدی در شهر یزد و در خانواده ای از موبدان آن شهر زاده شد. در ١٥ سالگی پس از دریافت مدرک سیکل با فراگیری اوستا و آداب موبدی، نوزوت شد. موبد هرمزدیار خورشیدیان با کنکاش موبدان در جشن ها و آیین های دینی و سرپرستی در ساخت وساز باشگاه جوانان زرتشتی یزد کوشش فراوان داشت. در سال ١٣٥٠خورشیدی با پی گیری «موبد هرمزدیارخورشیدیان» و از دهش روانشاد «شاه فریدون زرتشتی» و نیک اندیشی «ارباب مهربان زرتشتی»، خانه ای نامور به «خانه ی زرتشتیان اصفهان» برای گردهم آیی همکیشان خریداری و بازسازی شد و آتش نیاکان را دگر بار به سپاهان بازگرداند. سال 1360 در تهران به یاری موبدان بزرگ، روانشادان «موبد اردشیر آذرگشسب»، «موبد فیروز آذرگشسب» و «موبد رستم شهزادی» در انجمن موبدان آیین «یسناخوانی» و سنت «واج یشت گهنبار» در آغاز هر چهره ی گهنبار را زنده کرد. آموزش موبدان و موبدیاران، آموزش اوستا، تدریس دروس دینی، آموزش خط دین دبیره و آیین های دینی موبد هرمزدیار خورشیدیان از فعالت های گسترده ای اوست. وی در تهران ١٧تن را نوزوت و به درجه ی موبدی رساند. از آن جمله می توان شادروان «موبدجهانگیراشیدری»، «موبدمهربان فیروزگری» را یاد کرد. موبد هرمزدیار خورشیدیان ١٤شهریورماه ١٣٨٢ چشم از گیتی فروبست.

زوبین مهتا: زاده ی هند، رهبر نامی ارکستر موسیقی کلاسیک جهان است که از شخصیت های معروف هندی میباشد.